CSM yani Compatibility Support Module, UEFI anakart firmware'lerinin içinde bulunan ve eski (legacy) işletim sistemleri ile donanımları çalıştırmaya yarayan bir uyumluluk katmanıdır. UEFI'ye geçiş sürecinde her şeyin bir anda değişmesi mümkün olmadığı için anakart üreticileri bu modülü bir köprü olarak sundu.
CSM açıkken ne olur?
CSM etkinleştirildiğinde anakart, eski MBR (Master Boot Record) disk yapısıyla önyükleme yapabilir. Legacy BIOS döneminden kalma ekran kartları, RAID kartları ya da bazı PCI cihazları bu modda tanınır. Eski bir Windows kurulumunuz MBR tabanlıysa sisteminiz muhtemelen CSM açık şekilde çalışıyordur.
Ancak CSM'nin açık olmasının ciddi dezavantajları var. Secure Boot özelliği CSM açıkken genellikle devre dışı kalır. Windows 11'in zorunlu tuttuğu Secure Boot ve TPM 2.0 gereksinimleri CSM kapalıyken düzgün çalışır. UEFI'nin sunduğu hızlı önyükleme özelliği de CSM aktifken tam performans gösteremez. GPT disk yapısını kullanamazsınız, bu da 2 TB üzeri disklerde önyükleme yapamamak anlamına gelir.
Ne zaman kapatmalı, ne zaman açmalı?
Güncel bir sistem kuruyorsanız, Windows 10 veya 11 kullanacaksanız, NVMe SSD'den boot edecekseniz CSM'yi kapatın. GPT formatında temiz kurulum yapın. Böylece hem Secure Boot aktif olur hem önyükleme süresi gözle görülür şekilde kısalır.
CSM'yi açık tutmanız gereken durumlar oldukça sınırlı: çok eski bir işletim sistemi kuracaksanız, legacy option ROM gerektiren bir eklenti kartınız varsa ya da MBR tabanlı mevcut kurulumunuzu bozmadan kullanmaya devam etmek istiyorsanız. Bunların dışında modern bir sistemde CSM'nin açık kalması için bir sebep yok.
Bir not daha ekleyeyim: bazı anakartlarda CSM ayarı doğrudan "CSM" olarak geçmez. ASUS kartlarda genelde Boot menüsünde bulunurken, Gigabyte'ta "CSM Support", MSI'da ise "UEFI/Legacy Boot" gibi isimlerle karşınıza çıkabilir. Ayarı değiştirmeden önce mevcut disk yapınızın MBR mi GPT mi olduğunu kontrol edin; yoksa sistem açılmayabilir. Disk yapınızı Windows'ta Disk Yönetimi'nden sağ tıklayıp özelliklerden görebilirsiniz. Sizin sistemlerinizde CSM açık mı kapalı mı?
CSM açıkken ne olur?
CSM etkinleştirildiğinde anakart, eski MBR (Master Boot Record) disk yapısıyla önyükleme yapabilir. Legacy BIOS döneminden kalma ekran kartları, RAID kartları ya da bazı PCI cihazları bu modda tanınır. Eski bir Windows kurulumunuz MBR tabanlıysa sisteminiz muhtemelen CSM açık şekilde çalışıyordur.
Ancak CSM'nin açık olmasının ciddi dezavantajları var. Secure Boot özelliği CSM açıkken genellikle devre dışı kalır. Windows 11'in zorunlu tuttuğu Secure Boot ve TPM 2.0 gereksinimleri CSM kapalıyken düzgün çalışır. UEFI'nin sunduğu hızlı önyükleme özelliği de CSM aktifken tam performans gösteremez. GPT disk yapısını kullanamazsınız, bu da 2 TB üzeri disklerde önyükleme yapamamak anlamına gelir.
Ne zaman kapatmalı, ne zaman açmalı?
Güncel bir sistem kuruyorsanız, Windows 10 veya 11 kullanacaksanız, NVMe SSD'den boot edecekseniz CSM'yi kapatın. GPT formatında temiz kurulum yapın. Böylece hem Secure Boot aktif olur hem önyükleme süresi gözle görülür şekilde kısalır.
CSM'yi açık tutmanız gereken durumlar oldukça sınırlı: çok eski bir işletim sistemi kuracaksanız, legacy option ROM gerektiren bir eklenti kartınız varsa ya da MBR tabanlı mevcut kurulumunuzu bozmadan kullanmaya devam etmek istiyorsanız. Bunların dışında modern bir sistemde CSM'nin açık kalması için bir sebep yok.
Bir not daha ekleyeyim: bazı anakartlarda CSM ayarı doğrudan "CSM" olarak geçmez. ASUS kartlarda genelde Boot menüsünde bulunurken, Gigabyte'ta "CSM Support", MSI'da ise "UEFI/Legacy Boot" gibi isimlerle karşınıza çıkabilir. Ayarı değiştirmeden önce mevcut disk yapınızın MBR mi GPT mi olduğunu kontrol edin; yoksa sistem açılmayabilir. Disk yapınızı Windows'ta Disk Yönetimi'nden sağ tıklayıp özelliklerden görebilirsiniz. Sizin sistemlerinizde CSM açık mı kapalı mı?